So sánh tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu: Nhật Bản và Việt Nam
So sánh tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu giữa Nhật Bản và Việt Nam: hệ thống Positive List, kiểm tra, cách chọn thực phẩm an toàn tại TP.HCM.
Viết bởi Ban biên tập Farmi
Farmi Editorial Team
Sống ở Việt Nam, khi chọn rau quả ở siêu thị hay chợ, bạn có thể lo lắng "thuốc trừ sâu có an toàn không?". Tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu và hệ thống quản lý giữa Nhật và Việt Nam có sự khác biệt.
Bài viết này so sánh cơ chế tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu của hai nước, cung cấp kiến thức để chọn thực phẩm an toàn tại TP.HCM.
Tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu là gì
Tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu (MRL: Maximum Residue Limit) là giá trị giới hạn tối đa lượng thuốc trừ sâu được phép tồn dư trong thực phẩm. Chính phủ các nước đặt ra dựa trên đánh giá rủi ro khoa học.
Nếu dưới mức này, ăn thường xuyên cũng không ảnh hưởng đến sức khỏe. Giá trị được đặt riêng cho từng loại thuốc trừ sâu và từng loại thực phẩm, khác nhau tùy quốc gia.
Hệ thống tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu của Nhật Bản
Nhật Bản áp dụng tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu nghiêm ngặt trong tầm thế giới.
Hệ thống danh sách dương (Positive List)
Nhật Bản áp dụng hệ thống Positive List từ năm 2006. Theo hệ thống này, những tổ hợp thuốc trừ sâu và thực phẩm chưa có giá trị chuẩn riêng sẽ áp dụng tiêu chuẩn chung (0,01ppm).
Đây là tiêu chuẩn rất nghiêm ngặt: "nếu chưa có giá trị chuẩn, dù phát hiện lượng rất nhỏ cũng bị coi là không đạt".
Hệ thống kiểm tra
Tại Nhật, các cơ quan kiểm tra từng tỉnh thực hiện kiểm tra dư lượng thuốc trừ sâu trước khi xuất hàng. Trong khâu phân phối cũng có kiểm tra đột xuất, sản phẩm vượt chuẩn sẽ bị thu hồi.
Quản lý thuốc trừ sâu đã đăng ký
Tại Nhật, thuốc trừ sâu được quản lý theo hệ thống đăng ký, cấm sử dụng loại chưa đăng ký. Cách sử dụng (số lần, thời điểm, tỷ lệ pha loãng) cũng được quy định chi tiết.
Hệ thống tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu của Việt Nam
Việt Nam cũng đang nỗ lực quản lý thuốc trừ sâu và hoàn thiện hệ thống.
Khung pháp lý
Tại Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (MARD) phụ trách quản lý thuốc trừ sâu. Có danh sách thuốc cấm sử dụng, thuốc có độ nguy hiểm cao đang được cấm dần.
Đặt giá trị chuẩn
Việt Nam cũng đặt giá trị chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu. Tham khảo tiêu chuẩn quốc tế (Codex Alimentarius) để xây dựng tiêu chuẩn riêng. Tuy nhiên, chưa phải tất cả tổ hợp thuốc và thực phẩm đều có giá trị chuẩn.
Hiện trạng hệ thống kiểm tra
Việt Nam cũng tiến hành kiểm tra dư lượng thuốc trừ sâu, nhưng so với Nhật, tần suất và phạm vi kiểm tra vẫn đang phát triển. Đặc biệt nông sản tại chợ truyền thống có thể chưa được kiểm tra đầy đủ.
Khác biệt chính giữa Nhật và Việt Nam
Hệ thống tiêu chuẩn của hai nước có một số khác biệt quan trọng.
Phạm vi áp dụng tiêu chuẩn
Hệ thống Positive List của Nhật áp dụng tiêu chuẩn chung cho cả tổ hợp chưa có giá trị chuẩn riêng, nên phạm vi rộng hơn. Việt Nam xử lý hạn chế hơn với các tổ hợp chưa có giá trị chuẩn.
Tần suất kiểm tra
Nhật xây dựng hệ thống kiểm tra nhiều lớp: kiểm tra trước xuất hàng và kiểm tra đột xuất trong phân phối. Việt Nam cũng đang tăng cường, nhưng mật độ kiểm tra còn chênh lệch.
Truy xuất nguồn gốc
Nhật có hệ thống truy xuất nguồn gốc hoàn chỉnh từ sản xuất đến tiêu dùng. Việt Nam cũng bắt đầu triển khai nhưng chưa phổ biến rộng, đặc biệt với nông sản hộ nhỏ.
Nông nghiệp hữu cơ và chứng nhận GAP
Nhật có chứng nhận JAS hữu cơ và GAP để nhận biết nông sản hạn chế thuốc trừ sâu. Việt Nam có chứng nhận VietGAP giúp chọn nông sản từ nông hộ thực hành nông nghiệp an toàn.
Mẹo chọn thực phẩm an toàn tại TP.HCM
Hiểu rõ sự khác biệt rồi, đây là mẹo chọn thực phẩm an toàn tại TP.HCM.
Kiểm tra dấu chứng nhận
Nông sản có dấu VietGAP đạt tiêu chuẩn an toàn nhất định. Tại siêu thị, hãy chọn sản phẩm có dấu chứng nhận.
Chọn nơi bán đáng tin cậy
Siêu thị Nhật có quản lý chất lượng tốt hoặc dịch vụ giao hàng đáng tin cậy giúp mua được thực phẩm an toàn hơn.
Tận dụng thực phẩm nhập khẩu từ Nhật
Thực phẩm nhập từ Nhật đã đạt tiêu chuẩn nghiêm ngặt. Gia vị và thực phẩm chế biến nhập từ Nhật là một lựa chọn tốt.
Rửa rau kỹ lưỡng
Dù rau của nước nào, rửa kỹ trước khi nấu là nguyên tắc cơ bản. Rửa dưới vòi nước chảy, ngâm nước khi cần giúp giảm rủi ro dư lượng.
Chọn rau theo mùa
Rau theo mùa được trồng theo chu kỳ tự nhiên nên lượng thuốc trừ sâu thường ít hơn.
Kết luận
Tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu giữa Nhật và Việt Nam có sự khác biệt: Nhật có phạm vi áp dụng rộng hơn và hệ thống kiểm tra hoàn thiện hơn. Tuy nhiên, Việt Nam cũng đang hoàn thiện hệ thống, sản phẩm VietGAP ngày càng nhiều.
Nếu bạn đang tìm thực phẩm an tâm tại TP.HCM, hãy tải ứng dụng Farmi. Thực phẩm Nhật và thực phẩm tươi sống được quản lý chất lượng, giao tận nhà.
Lưu ý: Bài viết này và một số hình ảnh được tạo với sự hỗ trợ của AI (trí tuệ nhân tạo), đội ngũ biên tập đã kiểm tra trước khi xuất bản.
Ban biên tập Farmi
Farmi Editorial Team