Hướng dẫn các loại nước tương Nhật: 5 loại và cách dùng
Hướng dẫn 5 loại nước tương Nhật (koikuchi, usukuchi, tamari, saishikomi, shiro shoyu): đặc điểm, cách dùng, mua tại TP.HCM và bảo quản trong khí hậu nhiệt đới.
Viết bởi Ban biên tập Farmi
Farmi Editorial Team
Nước tương là gia vị không thể thiếu trên bàn ăn Nhật Bản. Thực tế, nước tương Nhật có 5 loại, mỗi loại khác nhau về màu sắc, hương vị và mùi thơm. Khi nấu món Nhật tại TP.HCM, bạn đã bao giờ phân vân "nên dùng loại nước tương nào" chưa? Bài viết này giải thích đặc điểm và cách sử dụng tối ưu của từng loại nước tương Nhật.
Đặc điểm 5 loại nước tương Nhật
1. Koikuchi shoyu (nước tương đậm)
Đây là loại nước tương phổ biến nhất tại Nhật, chiếm khoảng 80% tổng sản lượng. Có màu nâu đỏ đậm, cân bằng tốt giữa vị, hương thơm và màu sắc. Dùng được cho mọi món Nhật: ninh, nướng, chấm sashimi, xào. Nếu chỉ mua một chai, hãy nhớ chọn koikuchi.
2. Usukuchi shoyu (nước tương nhạt màu)
Đúng như tên gọi, loại này có màu nhạt, nhưng thực tế độ mặn lại cao hơn koikuchi. Được dùng nhiều trong ẩm thực vùng Kansai, phù hợp với các món muốn giữ màu sắc tự nhiên của nguyên liệu. Lý tưởng cho canh trong osuimono, chawanmushi, takiawase (các món ninh bày chung), nước dùng udon, những món cần vẻ ngoài thanh lịch.
3. Tamari shoyu (nước tương tamari)
Là loại nước tương đậm đặc, sánh, chủ yếu sản xuất ở vùng Tokai. Tỷ lệ đậu nành cao, gần như không dùng lúa mì, nên có vị umami sâu và đậm đà. Dùng để ướp sashimi, làm sốt teriyaki, tẩm gia vị cho bánh senbei. Thích hợp khi bạn muốn có hương vị đậm đà hơn cả koikuchi.
4. Saishikomi shoyu (nước tương ủ kép)
Là loại nước tương cao cấp, được ủ hai lần bằng cách dùng nước tương sống thay cho nước muối. Màu rất đậm, hương vị sâu lắng và mùi thơm phức hợp. Được ưa chuộng làm "nước tương để bàn", chấm trực tiếp với sashimi hay sushi. Phù hợp để dùng sống hơn là nấu chín.
5. Shiro shoyu (nước tương trắng)
Là loại nước tương có màu nhạt nhất, mang sắc hổ phách. Sản xuất chủ yếu tại thành phố Hekinan, tỉnh Aichi. Do tỷ lệ lúa mì cao nên có vị ngọt nhẹ. Phù hợp cho chawanmushi, trứng cuộn dashimaki, canh trong, những món không muốn bị đổi màu.
Cách chọn nước tương theo từng món ăn
Chọn đúng loại nước tương sẽ thay đổi kết quả của cùng một món ăn. Hãy tham khảo gợi ý dưới đây.
- Sashimi, sushi : koikuchi (kinh điển), tamari (đậm đà), saishikomi (hương vị cao cấp)
- Món ninh, nikujaga : koikuchi (đa năng)
- Nước dùng udon, somen : usukuchi (muốn giữ màu nhạt), koikuchi (vị đậm)
- Chawanmushi, canh trong : usukuchi hoặc shiro shoyu (giữ độ trong)
- Teriyaki, sốt yakitori : koikuchi hoặc tamari (tạo độ bóng và đậm đà)
- Cơm trộn trứng sống tamago kake gohan : koikuchi (kinh điển), saishikomi (nâng tầm hương vị)
Nếu phân vân, hãy bắt đầu với một chai koikuchi. Thêm usukuchi nữa là bạn có thể nấu được hầu hết các món Nhật.
Sự khác biệt với nước tương Việt Nam và nước tương Trung Hoa
"Nước tương" bán tại siêu thị TP.HCM và nước tương Trung Hoa có quy trình sản xuất và hương vị khác với nước tương Nhật.
Nước tương Việt Nam cũng làm từ đậu nành, nhưng thời gian lên men ngắn hơn và nhiều sản phẩm có vị ngọt đậm. Vị umami tinh tế và hương thơm đặc trưng như nước tương Nhật thì kém hơn, nên khi dùng nấu món Nhật sẽ làm thay đổi sự cân bằng hương vị.
Lão sô (xì dầu đậm Trung Hoa) có màu rất đậm, sánh, dùng để tạo màu cho món kho. Trông giống tamari Nhật nhưng thường có thêm caramel, nên hương vị khác biệt. Sinh sô (xì dầu nhạt Trung Hoa) dùng tương tự koikuchi nhưng có sự khác nhau về độ mặn và sắc thái hương vị.
Nếu muốn tái hiện chính xác hương vị món Nhật, nên dùng nước tương sản xuất tại Nhật.
Cách mua nước tương Nhật tại TP.HCM
Tại TP.HCM có một số cách để mua nước tương Nhật. Bạn có thể tìm ở siêu thị Nhật (AEON, FamilyMart...), nhưng đôi khi mặt hàng hạn chế hoặc hết hàng.
Với Farmi, bạn có thể đặt hàng bằng tiếng Nhật, nước tương Nhật được giao lạnh nhanh nhất 1 giờ. Từ koikuchi đến các loại gia vị cần thiết cho món Nhật, tất cả có thể đặt cùng lúc. Không cần ra cửa hàng, chỉ cần đặt qua ứng dụng, rất tiện lợi.
Cách bảo quản nước tương trong khí hậu nhiệt đới
Trong môi trường nóng ẩm của TP.HCM, nước tương sẽ bị hư nhanh hơn so với ở Nhật. Hãy nắm rõ cách bảo quản đúng.
- Trước khi mở : Tránh ánh nắng trực tiếp, để nơi thoáng mát. Tại TP.HCM, nhiệt độ phòng cao, nên cả trước khi mở cũng nên bỏ tủ lạnh cho yên tâm.
- Sau khi mở : Nhất định phải bảo quản trong tủ lạnh. Để ở nhiệt độ phòng sẽ khiến màu sậm đi và hương vị giảm.
- Thời hạn sử dụng : Tốt nhất dùng hết trong 1 tháng sau khi mở. Thay vì mua chai lớn dùng lâu, hãy mua chai nhỏ và thay thường xuyên để luôn có nước tương tươi mới.
- Giữ vòi sạch : Sau khi dùng, đóng nắp kỹ và lau sạch nước tương còn dính ở vòi để tránh vi khuẩn phát triển.
Câu hỏi thường gặp
Q1. Koikuchi và usukuchi, loại nào mặn hơn? Usukuchi mặn hơn. Nhiều người tưởng màu nhạt thì ít muối, nhưng thực tế trong quá trình ủ, usukuchi dùng nhiều muối hơn để hạn chế lên men. Khi dùng usukuchi, nếu cho lượng bằng koikuchi sẽ bị mặn, hãy lưu ý.
Q2. Có nước tương Nhật không chứa gluten không? Tamari shoyu gần như không dùng lúa mì, nên có những sản phẩm gần đạt chuẩn không gluten. Tuy nhiên, một số sản phẩm vẫn chứa lượng nhỏ lúa mì, hãy kiểm tra thành phần trên bao bì.
Q3. Có thể dùng nước mắm thay nước tương không? Nước mắm làm từ cá, hương vị rất khác với nước tương làm từ đậu nành. Không thể thay thế khi nấu món Nhật, hãy dùng nước tương Nhật.
Q4. Nên dùng nước tương nào cho món ăn của trẻ em? Cơ bản nên dùng koikuchi với lượng ít. Nếu lo lắng về độ mặn, có thể chọn loại giảm muối hoặc pha loãng với nước dashi.
Tổng kết: biết dùng đúng nước tương, nấu món Nhật chính gốc ngay tại TP.HCM
Nước tương Nhật có 5 loại: koikuchi, usukuchi, tamari, saishikomi và shiro shoyu, mỗi loại phù hợp với những món ăn khác nhau. Hãy bắt đầu với một chai koikuchi đa năng, rồi khi muốn mở rộng thực đơn thì thử thêm usukuchi hoặc tamari. Tại TP.HCM, điểm quan trọng là bảo quản lạnh sau khi mở.
Tải ứng dụng Farmi và dễ dàng mua nước tương Nhật ngay tại TP.HCM.
Lưu ý: Bài viết này và một số hình ảnh được tạo với sự hỗ trợ của AI (trí tuệ nhân tạo), đội ngũ biên tập đã kiểm duyệt trước khi xuất bản.
Ban biên tập Farmi
Farmi Editorial Team