Kỹ thuật rã đông đồ ăn đông lạnh: mẹo ăn ngon và an toàn
3 phương pháp rã đông: tủ lạnh, nước lạnh, lò vi sóng. Mẹo an toàn cho khí hậu nóng TP.HCM.
Viết bởi Ban biên tập Farmi
Farmi Editorial Team
"Cuối tuần nấu sẵn đồ ăn rồi đông lạnh, nhưng không biết rã đông thế nào cho đúng." "Dùng lò vi sóng thì một chỗ nóng bỏng, một chỗ vẫn còn đông cứng." Người Nhật sống tại TP.HCM chắc hẳn đã từng gặp tình huống này. Không giống ở Nhật, thời tiết nhiệt đới Việt Nam nắng nóng quanh năm trên 30 độ C, nếu rã đông sai cách thực phẩm sẽ nhanh hỏng và nguy cơ ngộ độc thực phẩm cũng tăng cao. Bài viết này hướng dẫn chi tiết kỹ thuật rã đông đồ ăn đông lạnh ngon và an toàn, phân loại theo từng phương pháp.
Tại sao rã đông đúng cách là điều quan trọng
Đông lạnh là phương pháp bảo quản tuyệt vời giúp giữ nguyên độ tươi và chất dinh dưỡng của thực phẩm, nhưng cách rã đông lại ảnh hưởng lớn đến hương vị và kết cấu của món ăn sau khi hoàn thành. Rã đông vội vàng sẽ khiến thực phẩm ra nhiều nước, bị nhão, hoặc ngược lại làm nóng không đều.
Đặc biệt tại TP.HCM, nhiệt độ phòng luôn cao nên phương pháp "để ra ngoài bàn" mà bạn quen làm ở Nhật là điều tuyệt đối phải tránh. Vi khuẩn sinh sôi nhanh nhất trong khoảng nhiệt độ từ 10 đến 60 độ C. Nhiệt độ phòng tại TP.HCM quanh năm nằm đúng giữa "vùng nguy hiểm" này, vì vậy để thực phẩm ở nhiệt độ thường là nguyên nhân gây ngộ độc thực phẩm. Hiểu rõ phương pháp rã đông an toàn và ngon là kiến thức không thể thiếu với những người sống ở vùng nhiệt đới.
Rã đông trong tủ lạnh: phương pháp an toàn nhất, ít thất bại nhất
Rã đông trong tủ lạnh là phương pháp chuyển đồ đông lạnh sang ngăn mát và để rã đông từ từ trong vài giờ đến qua đêm. Vì vẫn duy trì nhiệt độ thấp trong suốt quá trình, phương pháp này vừa ức chế vi khuẩn sinh sôi vừa rã đông đều.
Các bước rã đông trong tủ lạnh
- Chuyển đồ đông lạnh (vẫn để nguyên hộp kín hoặc bọc màng) sang ngăn mát tủ lạnh
- Đặt một cái đĩa hoặc khay dưới hộp để nước chảy ra (drip) không dây sang thực phẩm khác
- Với đồ ăn chia nhỏ (khoảng 100g) cần 4 đến 6 giờ, với hộp lớn hơn nên chuyển vào tối hôm trước để sáng hôm sau là xong
Các món phù hợp để rã đông trong tủ lạnh
- Món kho (nikujaga, bí đỏ kho, hijiki kho)
- Cơm nấu với nguyên liệu (takikomi gohan)
- Cà ri, stew
- Thịt và cá ướp sẵn rồi đông lạnh
Các món có nhiều nước kho thích hợp nhất với phương pháp rã đông trong tủ lạnh. Rã đông chậm giúp gia vị thấm lại vào nguyên liệu, món ăn sẽ ngon hơn.
Rã đông dưới vòi nước chảy: lựa chọn an toàn khi cần gấp
"Muốn dùng cho bữa tối hôm nay nhưng quên không chuyển vào tủ lạnh." Lúc đó rã đông dưới vòi nước chảy rất tiện. Cho thực phẩm vào túi kín rồi ngâm dưới vòi nước nhỏ chảy liên tục. Nhanh hơn rã đông trong tủ lạnh, chỉ cần khoảng 30 phút đến 1 giờ là xong.
Các bước rã đông dưới vòi nước chảy
- Cho đồ đông lạnh vào túi zip hoặc túi nilông, bịt kín chắc chắn (nếu nước vào sẽ làm nhạt gia vị và không đảm bảo vệ sinh)
- Cho cả túi vào tô, mở vòi nước nhỏ chảy liên tục lên túi
- Khi đồ ăn trong túi mềm ra là đã rã đông xong
Các món phù hợp để rã đông dưới vòi nước chảy
- Thịt thái mỏng, thịt xay
- Cá phi lê đã ướp gia vị
- Súp hoặc sốt đông lạnh dạng mỏng, dẹt
- Cơm chia nhỏ từng phần
Mấu chốt là khi đông lạnh cần cán mỏng và dẹt. Nếu dày quá sẽ mất nhiều thời gian để rã đông đến phần trung tâm.
Rã đông bằng lò vi sóng: nắm bí quyết là không thất bại
Chế độ "rã đông" của lò vi sóng là cách tiện lợi nhất, nhưng nhược điểm là dễ bị nóng không đều. Để tránh tình trạng chỗ này sôi mà chỗ kia vẫn còn đông, cần nắm một số bí quyết.
Bí quyết rã đông bằng lò vi sóng
- Dùng chế độ rã đông (defrost): Nhất định phải chọn chế độ rã đông giảm công suất, không dùng chế độ hâm nóng thông thường. Nếu hâm mạnh một lúc, phần ngoài sẽ chín trong khi phần giữa vẫn còn đông
- Dừng giữa chừng và đảo đều: Cứ 2 đến 3 phút thì dừng lò vi sóng, khuấy đều hoặc đổi chiều đồ ăn. Chỉ thao tác này thôi cũng giảm đáng kể tình trạng nóng không đều
- Đậy màng bọc hờ hờ: Tạo lối thoát cho hơi nước, đồng thời chống khô. Bọc quá chặt có thể gây nổ
- Rã đông từng phần nhỏ: Cho quá nhiều một lúc dễ bị không đều. Lý tưởng là chia khoảng 100 đến 150g mỗi lần
Các món phù hợp để rã đông bằng lò vi sóng
- Cơm (đã chia nhỏ từng phần đông lạnh)
- Trứng cuộn (tamagoyaki), hamburger steak và các món khó nát
- Đồ ăn chia nhỏ cho hộp cơm bento
Các món kho nhiều nước dễ bị nóng không đều khi dùng lò vi sóng, vì vậy khuyến khích rã đông trong tủ lạnh trước rồi hâm lại bằng nồi.
Phương pháp rã đông tối ưu theo từng loại đồ ăn
Phương pháp rã đông tối ưu khác nhau tùy loại đồ ăn. Tham khảo bảng dưới đây để chọn phương pháp phù hợp với từng nguyên liệu.
| Loại đồ ăn | Phương pháp rã đông khuyến nghị | Lý do |
|---|---|---|
| Món kho (nikujaga, chikuzen-ni...) | Rã đông trong tủ lạnh, hâm lại bằng nồi | Gia vị đều trở lại, không bị nát |
| Cà ri, stew | Rã đông trong tủ lạnh, hâm lại bằng nồi | Nhiều sốt đặc nên lò vi sóng dễ không đều |
| Cơm | Lò vi sóng | Hơi nước giúp cơm bông lại. Rã đông trong tủ lạnh cơm sẽ khô |
| Trứng cuộn, hamburger steak | Lò vi sóng hoặc tủ lạnh | Khó nát, dùng cách nào cũng ngon |
| Thịt, cá ướp sẵn | Tủ lạnh | Gia vị thấm đều |
| Thịt thái mỏng, thịt xay | Vòi nước chảy | Mỏng nên rã đông đều nhanh |
| Kinpira, hijiki kho | Tủ lạnh hoặc tự nhiên (cho hộp cơm) | Nếu dùng cho bento thì cho vào còn đông để tự rã đông tự nhiên |
Đồ ăn cho hộp cơm bento, ở Nhật thường nhét vào hộp khi còn đông rồi để tự rã đông đến bữa trưa. Tuy nhiên tại TP.HCM nhiệt độ phòng cao nên nhất định phải dùng kèm túi giữ lạnh và túi đá.
Biện pháp an toàn thực phẩm phù hợp khí hậu TP.HCM
TP.HCM có khí hậu nhiệt đới, nhiệt độ trung bình năm khoảng 28 độ C và nhiều ngày độ ẩm vượt 80%. Nếu xử lý thực phẩm theo thói quen ở Nhật, bạn có thể gặp nguy cơ ngộ độc thực phẩm bất ngờ. Dưới đây là những điểm cần đặc biệt lưu ý khi rã đông và bảo quản đồ đông lạnh.
Những việc tuyệt đối không được làm
- Rã đông ở nhiệt độ phòng: Nhiệt độ phòng tại TP.HCM nằm trong vùng vi khuẩn sinh sôi mạnh nhất. Để thực phẩm trên mặt bếp là nguy hiểm
- Đông lạnh lại sau khi đã rã đông: Đông lạnh lại đồ ăn đã rã đông một lần sẽ đóng băng vi khuẩn đang nhân lên. Hãy chia nhỏ từng phần để rã đông vừa đủ dùng
- Để lâu sau khi rã đông: Đồ ăn đã rã đông trong tủ lạnh cần ăn hết trong vòng 24 giờ
Mẹo riêng cho TP.HCM
- Kiểm tra nhiệt độ ngăn đông: Ở khu vực hay cúp điện, nhiệt độ tủ đông có thể tăng lên. Hãy kiểm tra định kỳ để đảm bảo luôn ở mức âm 18 độ C trở xuống
- Tận dụng túi giữ lạnh: Nên thường xuyên có sẵn túi giữ lạnh và túi đá khi mang hộp cơm hay mua sắm về nhà
- Triệt để chia nhỏ từng phần trước khi đông lạnh: Chia từng khẩu phần ăn để đông lạnh riêng, mỗi lần chỉ lấy ra đủ dùng, tránh rủi ro phải đông lạnh lại
- Quản lý drip: Nước chảy ra khi rã đông (drip) là môi trường thuận lợi cho vi khuẩn. Nhất định để rã đông trên khay để không dây sang thực phẩm khác trong tủ lạnh
Nấu sẵn, đông lạnh để bữa ăn hàng ngày nhẹ nhàng hơn
Đã biết kỹ thuật rã đông, bước tiếp theo là học cách đông lạnh hiệu quả. Nấu nhiều vào cuối tuần rồi đông lạnh, ngày thường chỉ cần rã đông và bày lên bàn là đã có bữa cơm Nhật đủ dinh dưỡng.
Các món thích hợp để đông lạnh
- Kinpira gobo: Ít nước nên đông lạnh xong kết cấu ít thay đổi
- Hijiki kho: Đông lạnh khi đã thấm gia vị, rã đông xong vẫn ngon ngay
- Tori soboro (thịt gà xay kho): Chỉ rưới lên cơm là đã thành một món
- Thịt hoặc cá ướp miso: Ướp rồi đông lạnh, rã đông xong chỉ cần nướng
- Cà ri, stew: Khoai tây khi đông lạnh sẽ thay đổi kết cấu nên nên bỏ ra hoặc nghiền nát trước khi đông lạnh
Bí quyết đông lạnh
- Để nguội hoàn toàn trước khi đông lạnh: Bỏ vào tủ đông khi còn nóng làm nhiệt độ tủ tăng, ảnh hưởng đến thực phẩm khác
- Đông lạnh dạng mỏng, dẹt: Cho vào túi zip và cán mỏng giúp thời gian rã đông ngắn hơn
- Hút bớt không khí: Hút không khí trong túi để ngăn oxy hóa và cháy lạnh
- Dán nhãn ghi ngày và tên món: Tránh tình trạng không nhớ trong tủ đông có gì và từ ngày nào. Thời hạn bảo quản tham khảo là 2 tuần đến 1 tháng
Tại Farmi, bạn có thể đặt gia vị và nguyên liệu tiện lợi cho việc nấu sẵn món Nhật qua app. Từ gia vị cơ bản như miso, xì dầu, mirin đến gói dashi và roux cà ri, mua sẵn nhiều sẽ giúp việc nấu cuối tuần nhẹ nhàng hơn hẳn. Farmi giao tận nhà tại TP.HCM nên bạn không cần xách đồ nặng về.
Câu hỏi thường gặp
Q. Có thể rã đông ở nhiệt độ phòng tại TP.HCM không?
A. Tuyệt đối không nên. Nhiệt độ phòng tại TP.HCM quanh năm trong vùng 28 đến 34 độ C, nằm đúng trong vùng vi khuẩn sinh sôi nhanh nhất (10 đến 60 độ C). Luôn rã đông trong tủ lạnh hoặc dưới vòi nước chảy.
Q. Rã đông trong tủ lạnh mất bao lâu?
A. Đồ ăn chia nhỏ khoảng 100g cần 4 đến 6 giờ. Hộp lớn hơn nên chuyển vào tủ lạnh từ tối hôm trước để sáng hôm sau là xong. Cách dễ nhất là cứ chuyển vào trước khi đi ngủ.
Q. Có thể đông lạnh lại sau khi đã rã đông không?
A. Không được. Một khi đã rã đông, vi khuẩn đã nhân lên và đông lạnh lại sẽ giữ nguyên trạng thái đó. Hãy chia nhỏ từng phần vừa đủ dùng một lần trước khi đông lạnh.
Q. Lò vi sóng bị nóng không đều, có cách nào khắc phục không?
A. Dừng giữa chừng 2 đến 3 phút một lần rồi khuấy đảo và đổi chiều, đồng thời đậy màng bọc hờ là cách hiệu quả nhất. Dùng chế độ defrost (công suất thấp) thay vì chế độ hâm thông thường cũng quan trọng không kém.
Q. Bao lâu thì phải ăn hết sau khi rã đông?
A. Sau khi rã đông trong tủ lạnh, nên ăn hết trong vòng 24 giờ, đặc biệt trong điều kiện nóng ẩm của TP.HCM. Không để lại thêm ngày hôm sau.
Farmi là ứng dụng mua sắm online tại TP.HCM, hỗ trợ đa ngôn ngữ Nhật, Anh và Việt, giao nhanh tận cửa trong 2 giờ tại khu vực áp dụng.
Lưu ý: Bài viết này và một số hình ảnh được tạo với sự hỗ trợ của AI (trí tuệ nhân tạo), đội ngũ biên tập đã xem xét trước khi đăng tải.
Ban biên tập Farmi
Farmi Editorial Team